De onderdelen achter elk draadsysteem.

Bij verticale scheutpositionering worden de scheuten in één smalle bladwand omhoog geleid, tussen loofdraden boven de vruchtdraad. Die rechtopstaande vorm geeft het fruit gelijkmatig licht voor een egale rijping en houdt de rij vrij, zodat een oogstmachine er recht doorheen kan rijden. Daarom is dit wereldwijd het standaardsysteem voor wijndruiven in koele klimaten.

Tussenpalen lopen over de hele lengte van de rij, op een afstand die het draadwerk op gelijke hoogte houdt, terwijl de zwaardere eindpalen aan het einde van elke rij de trekkracht opvangen van alle draden die ertegen worden gespannen. Grondankers die achter die eindpalen in de grond worden gedraaid, voorkomen dat de spanning de rij seizoen na seizoen uit lijn trekt, en U-bouten doen het eigenlijke werk: ze klemmen de vrucht- en loofdraden aan elke paal, zodat de bladwand haar vorm houdt tijdens snoei en oogst.

Scott-Henry deelt de bladwand door scheuten vanaf tweezijdige cordons zowel omhoog als omlaag te leiden, zodat beide zijden direct licht krijgen en de ene helft de andere niet beschaduwt. Door die open opbouw kan de lucht door de vruchtzone stromen. Dat verlaagt de ziektedruk en houdt de vruchtkwaliteit constant, ook op groeikrachtige percelen waar een enkele bladwand dicht en vochtig zou worden.

Tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand op 16–20 ft onderlinge afstand verankeren de tweezijdige cordonconstructie, terwijl eindpalen aan het einde van de rij het gewicht en de spanning van de neerwaarts geleide ranken opnemen. Grondankers houden de eindpalen tegen die belasting op hun plaats, en U-bouten zetten de cordon- en scheutdraden vast die de gedeelde bladwand in haar vorm houden.

Bij de Geneva Double Curtain liggen evenwijdige tweezijdige cordons hoog aan de palen, met scheuten die naar beneden en naar binnen worden geleid. Zo ontstaan twee verticale vruchtvlakken die met een luchtspleet tegenover elkaar hangen. Die hooggelegen, gesplitste opbouw stelt meer vruchtoppervlak bloot aan direct zonlicht, terwijl de afgeschermde bladwand eronder de zich ontwikkelende trossen tegen zonnebrand beschermt. Deze opbouw werkt op groeikrachtige percelen waar de opbrengst hoog kan oplopen.

Robuuste tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand op 16–20 ft onderlinge afstand dragen de trekkrachten van de hoge cordons, terwijl de eindpalen aan het einde van de rij met grondankers worden verankerd tegen zijdelingse verplaatsing onder het gewicht van de hooggelegen bladwand. U-bouten bevestigen de hoge cordondraden en de naar binnen geleide ranksteunen die de twee vruchtvlakken op hun plaats houden.

Bij lyre-systemen splitst één stam zich in twee tweezijdige cordons die in een U- of V-vorm naar buiten en naar boven uitwaaieren, met scheuten die vanaf elke arm omhoog en naar buiten worden geleid. Door die open vorm bereikt licht het binnenste van de bladwand en kan lucht stromen waar dat nodig is. Dat beschermt de zich ontwikkelende vruchten tegen zonnebrand en maakt efficiënt loofwerk en selectieve oogst mogelijk zonder krappe werkruimte.

Tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand op 16–20 ft onderlinge afstand verankeren de uiteenlopende cordonconstructie tegen de naar buiten gerichte trekkracht, terwijl grondankers aan de rijeinden de spreidende krachten opvangen die de cordons uit elkaar willen drukken. U-bouten zetten de tweezijdige cordondraden en de steunconstructie vast die de U-vorm open en stabiel houden.

Bij parral-systemen worden de planten horizontaal over een pergolaconstructie geleid, waarbij ranken en scheuten zich boven hoofdhoogte over meerdere draadniveaus verspreiden tot een dicht bladerdak. Die horizontale oriëntatie en overkapping maximaliseren het groeioppervlak per strekkende voet rij en vangen zonlicht op over een veel groter bladoppervlak. Het ontwerp komt uit Spanje en levert topopbrengsten waar klimaat en beschikbare arbeid het toelaten.

Tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand, vaak in langere uitvoering, vormen de hoofdsteunen van de bovenconstructie, terwijl dwarsarmen op meerdere hoogten horizontale steunpunten bieden voor de draden die de dichte bladwand dragen. Grondankers aan de rijeinden vangen de aanzienlijke trekkrachten van de bovenconstructie op, en U-bouten bevestigen de verschillende draadniveaus die het gewicht van planten en vruchten dragen.

Bij arch-cane-systemen worden tweezijdige cordons in een boog geleid, zodat scheuten en vruchtdragende ranken eerst omhoog groeien en dan in een natuurlijke boog overhangen. Die gebogen vorm brengt meer vruchthout naar boven, waar het licht het sterkst is, en richt de groeikracht van de plant op een bladwand vol vruchten op groeikrachtige percelen. Deze opbouw loont bij handoogst, waar plukkers efficiënt boven het hoofd kunnen werken.

Tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand op 16–20 ft onderlinge afstand vormen de hoofdsteun voor de cordonspanning, terwijl grondankers aan de rijeinden de eindpalen verankeren tegen de belasting van hoge cordons. Dwarsarmen kunnen de gebogen rankconstructie ondersteunen of hogere draadniveaus verankeren die de vruchtdragende ranken naar boven leiden, en U-bouten bevestigen draden en ranksteunen aan de palen.

Enkele hoge draad is het eenvoudigste draadsysteem: één hooggeplaatste vruchtdraad, tweezijdige cordons langs die draad en daarboven nauwelijks sturing van de scheutgroei. De scheuten hangen vrij uit met weinig loofdraden of leiwerk. Dat maakt dit systeem goedkoop en geschikt voor mechanisatie, ideaal voor bulkwijn en percelen met hoge opbrengst waar eenvoud en snelheid zwaarder wegen dan fijne sturing van de bladwand.

Tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand op grotere onderlinge afstand vormen de hoofdsteun, terwijl grondankers de eindpalen verankeren tegen de spanning van de enkele draad. U-bouten bevestigen de hoge vruchtdraad aan de palen. Zo ontstaat een eenvoudig frame dat minder infrastructuur vraagt dan premiumsystemen, maar de opbrengst en geschiktheid voor machinale oogst biedt die bulkproducenten nodig hebben.

Smart-Dyson biedt de voordelen van een gedeelde bladwand (gescheiden opgaande en neerwaarts geleide scheuten, betere lichtinval, minder ziektedruk) met een eenvoudigere draadopstelling en minder infrastructuur dan een volledig Scott-Henry-systeem. Door de eenvoudigere vruchtzone en minder complexe draadvoering wordt verticale scheiding van de bladwand haalbaar voor telers die licht en lucht in de bladwand willen, zonder de kosten en het installatiewerk van premiumsystemen.

Tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand op 16–20 ft onderlinge afstand vormen de hoofdsteun, terwijl grondankers de eindpalen vastzetten tegen de krachten die de gedeelde bladwand uitoefent. U-bouten bevestigen de tweezijdige cordon- en scheutdraden die de vereenvoudigde gedeelde bladwand op haar plaats houden, zodat aanleg en onderhoud eenvoudig blijven.

Open Gable plaatst de palen schuin in een V-vormig frame met vruchtdraden aan beide zijden. Zo ontstaat een luchtige bladwand met veel licht, waarin vruchten en blad gescheiden blijven en ziekten weinig kans krijgen. Door de V-vorm bereiken lucht en zon elk deel van de bladwand. Dat maakt het systeem onmisbaar voor de kwaliteit van tafeldruiven, en het wordt ook veel gebruikt voor rozijnen die aan de plant drogen in de Central Valley in Californië, waar luchtcirculatie en lichtinval de vruchtkwaliteit bepalen.

Tussenpalen die onder nauwkeurige hoeken staan, vormen het V-frame, terwijl dwarsarmen de V-vorm stabiliseren en meerdere vruchtdraadniveaus dragen. Grondankers aan de rijeinden vangen de trekkrachten van de schuine palen op die de V verder open willen drukken, en U-bouten bevestigen de tweezijdige vruchtdraden aan beide zijden van het V-frame, zodat de ranken in hun leipositie blijven.

De Expanded Vertical Trellis breidt de capaciteit van VSP uit voor groeikrachtige percelen, waar een standaardopbouw het overtollige bladoppervlak en vruchtpotentieel niet aankan. Het systeem gebruikt extra draden en loofdraden om die grotere bladmassa te beheersen en behoudt de voordelen van VSP voor lichtinval en mechanisatie. Zo blijft de kwaliteit hoog, ook waar groeiremming alleen de productie van de wijngaard zou beperken.

Tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand op standaardafstand bieden extra steun voor de uitgebreide draadopstelling, terwijl grondankers aan de rijeinden de hogere trekkrachten van de grotere bladmassa opvangen. U-bouten bevestigen de extra draden die het bijkomende gewicht van vruchten en blad verdelen, zodat de verticale bladwand behouden blijft terwijl de plant haar volle potentieel benut.

Rozijnensystemen voor drogen aan de plant (DOV) gebruiken de V-constructie van Open Gable: ranken die moeten drogen worden aan de onderste draden geleid, terwijl de bovenste draden vers fruit voor de oogst dragen. Door die verticale scheiding drogen lucht en zon de onderste ranken, terwijl de bovenste bladwand normaal afrijpt. Die gesplitste opbouw op dezelfde plant maximaliseert de opbrengst per acre met twee oogsten van één plant, gedroogd fruit onderaan en vers geplukt fruit bovenaan, en benut de natuurlijke luchtcirculatie van de V-vorm om het drogen aan de plant in één keer af te ronden.

Schuin geplaatste tussenpalen die de V-vorm vormen, leveren de constructie voor het positioneren van de ranken die nodig is om rozijnen te drogen, terwijl dwarsarmen de V-constructie stabiliseren en de meerdradige opstelling dragen waarmee de ranken op beide niveaus worden beheerd. Grondankers aan de rijeinden vangen de aanzienlijke belasting op de eindpalen door het rankgewicht en de droogspanning op, en U-bouten bevestigen de vruchtdraden aan palen en dwarsarmen, zodat beide rankniveaus op hun plaats blijven.

Bij pergolasystemen worden de planten horizontaal over vlakke of puntvormige constructies met meerdere bovenliggende draadniveaus geleid. Zo wordt het groeioppervlak naar boven en naar buiten uitgebreid voor maximale opbrengst en zonlicht bij rozijnen die aan de plant drogen. De horizontale bladopbouw vangt licht op over een veel groter oppervlak dan verticale systemen, zodat meer ranken en meer vruchten gelijkmatig afrijpen. De investering en aanlegkosten liggen hoger, maar zijn verantwoord bij grootschalige teelt waar gespecialiseerde oogstmachines en topopbrengsten de bovenconstructie terugverdienen.

Hoge tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand vormen de hoofdankers van de bovenconstructie, terwijl dwarsarmen op meerdere hoogten steunpunten bieden voor de draadniveaus waarlangs de planten worden geleid. Grondankers aan de rijeinden vangen de aanzienlijke trekkrachten op die ontstaan door planten en zware vruchten boven de grond, en U-bouten bevestigen de draadniveaus aan palen en dwarsarmen, zodat de belasting over de hele bovenconstructie wordt verdeeld.

Bij het T-draadsysteem zit bovenaan de paal een horizontale dwarsbalk waarlangs tweezijdige cordons worden geleid. Zo ontstaat een vlak frame met scheuten die vanaf de horizontale cordondraden omhoog worden geleid. Dankzij die T-vorm kunnen snoei- en oogstmachines door de rijen rijden zonder in de bovengroei te verstrikken, en door de horizontale ligging van de cordons op de dwarsbalk kunnen telers de trossen in een goed bereikbaar vlak plaatsen. Deze opbouw heeft zich in de tafeldruiventeelt al decennia bewezen, waar kwaliteit en mechanisatie hand in hand gaan.

Robuuste tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand op standaardafstand vormen de hoofdsteun voor de bladwand van tafeldruiven, terwijl dwarsarmen de horizontale T-top vormen die de tweezijdige cordondraden draagt en de breedte van de bladwand bepaalt. Grondankers verankeren de eindpalen tegen de opgetelde draadspanning, en U-bouten bevestigen draden aan palen en dwarsarmen. Optionele kappen voor T-palen werken de paalkoppen af en verlengen de levensduur.

Bij Tatura-systemen staan de palen schuin en vormen ze een V-vormige wand waarin de bomen plat tegen het draadsysteem worden geleid. Zo ontstaat een strakke fruitwand waarin het fruit in één vlak hangt. Die dichte beplanting en vlakke vruchtopbouw beperken het snoei- en leiwerk doordat de boomvorm wordt gestandaardiseerd, terwijl elke vrucht in vol licht hangt in plaats van verscholen in de kruin. Dat levert zowel arbeidsbesparing op als de constante kwaliteit die afnemers verwachten van intensief beheerde steenfruit- en pitfruitboomgaarden.

Schuin geplaatste tussenpalen vormen samen de V-wand van de boomgaard, terwijl dwarsarmen de horizontale cordondraden verankeren en de V-vorm stabiliseren die de bomen rechtop tegen de leidraden houdt. Grondankers aan de rijeinden verankeren de eindpalen tegen de aanzienlijke zijdelingse krachten van de schuine palen en de spanning van de fruitwand, en U-bouten bevestigen de tweezijdige cordon- en leidraden die elke boom op zijn plaats in de fruitwand houden.

Leiboomsystemen (espalier) leiden fruitbomen plat langs draadframes in strakke geometrische vormen, zoals horizontaal cordon, waaier, kandelaber, ruit en vlechtpatroon, en maken van de boom een levend beeldhouwwerk waarin tuinbouw en vormgeving samenkomen. De bomen worden strikt tweedimensionaal (2D) geleid, zodat elke tak en elke vrucht in vol licht en binnen handbereik hangt voor selectieve handpluk. Dat maakt de leiboom ideaal voor nichemarkten en sierteelt, waar kwaliteit en vorm een hogere prijs opleveren, al vraagt het opzetten en onderhouden van de leivorm veel arbeid.

Tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand op korte afstanden vormen het verticale frame, terwijl plantstokken of geknipt betonstaal als horizontale geleiders dienen die de takken in hun geometrische vorm leiden. Grondankers verankeren de eindpalen als het vrijstaande draadsysteem windbelasting moet weerstaan, en U-bouten zetten leidraden en takbevestigingen vast die elke tak precies op zijn plaats houden.

Appelsystemen met hoge plantdichtheid leiden dwerg- of halfdwergbomen in een verticale ‘fruitwand’ of ‘spil’, met meerdere horizontale draden die de zijtakken op elke hoogte ondersteunen. Zo ontstaat een smalle, intensief beheerde productiestrook. Die dichte draadopbouw en de keuze van de onderstam zorgen voor een snelle productie bij jonge bomen en efficiënt machinaal snoeien. De opbrengst wordt geconcentreerd op een oppervlak dat bij hoge grondprijzen noodzakelijk is, terwijl gecontroleerde groei en lichtinval de vruchtkwaliteit constant houden.

Robuuste tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand vormen de hoofdsteun voor de meerdradige opstelling over de hele hoogte van de rij en dragen de verdeelde belasting van takken en vruchten op elk niveau. Grondankers aan de rijeinden vangen de hoge trekkrachten van de dicht bedrade bladwand op, en U-bouten bevestigen meerdere horizontale draden aan de palen en bieden aanbindpunten die elke boom omhoog door het systeem leiden.

Draadsystemen voor houtig kleinfruit kennen drie hoofdvormen: I-draadsysteem (eenvoudige haag met twee draden voor primocane-rassen), V-draadsysteem (schuine palen die de dragende tweejarige scheuten op andere draden houden dan de jonge eenjarige scheuten) en T-draadsysteem (horizontale dwarsarmen die de bladwand openen en machinale oogst mogelijk maken). Moderne systemen hebben vaak kantelbare dwarsarmen waarmee telers de scheuten kunnen verplaatsen voor vorstbescherming of de afstand kunnen aanpassen voor een efficiëntere oogst. Zo past dezelfde palenrij zich aan verschillende teeltbehoeften aan, afhankelijk van seizoen en markt.

Tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand op standaardafstand vormen de hoofdsteun in alle drie de uitvoeringen, terwijl dwarsarmen de horizontale T-vorm vormen of de uitgebreide bladconstructie in kantelbare uitvoeringen dragen. Grondankers verankeren de eindpalen tegen de spanning aan het rijeinde en windbelasting, en U-bouten bevestigen de haagdraden of de aansluitpunten van de dwarsarmen die de ranken in hun leipositie houden.

Kiwisystemen kennen twee verschillende constructies: T-bar (verticale palen met bovenaan een horizontale dwarsbalk waarlangs de draden lopen) en pergola (een overkapping waarbij de ranken horizontaal over het dak worden geleid). Kiwiplanten dragen uitzonderlijk zware vruchtladingen; volgroeide planten kunnen meer dan 50 lb per plant dragen, wat een robuuste constructie vereist. T-bar-systemen besparen ruimte en materiaal en dragen toch die zware vruchtlast; pergolasystemen halen het meeste uit de opbrengst en het bladoppervlak voor lichtinval, wat de hogere investering en complexere aanleg bij grootschalige teelt rechtvaardigt.

Robuuste tussenpalen met gerolde rand en met vlakke rand op standaardafstand vormen de hoofdsteun voor beide systemen en verankeren de T-bar-dwarsarm of de pergolaconstructie. Dwarsarmen vormen de horizontale T-bar-top of dragen bij pergola’s meerdere bovenliggende draadniveaus die de zware vruchtlast over de hele bovenconstructie verdelen. Grondankers aan de rijeinden vangen de hoge trekkrachten op van volgroeide planten met zware seizoensoogst, en U-bouten bevestigen de horizontale draadsteunen aan palen en dwarsarmen, zodat de bladwand tot en met de oogst stabiel blijft.